پهلوی و نسل‌های نادیده

بازار تبریز آنلاین - موسی‌ کاظم‌زاده : نقش جوانان در هر جامعه‌ای تعیین‌کننده است و نوع نگاه نظام سیاسی به این قشر، مسیر آینده کشور را رقم می‌زند. بررسی تطبیقی نظام پهلوی و نظام جمهوری اسلامی، به‌روشنی نشان می‌دهد که تفاوت این دو، در نگاه به جوانان، تفاوتی بنیادین و سرنوشت‌ساز است.در نظام سیاسی پهلوی، جوانان نه به‌عنوان سرمایه انسانی، بلکه بیشتر به‌عنوان ابزاری برای اجرای سیاست‌های از پیش‌تعیین‌شده تلقی می‌شدند. بی‌توجهی به نیازهای واقعی آنان، فقدان چشم‌انداز روشن برای آینده و سوق دادن نسل جوان به سمت الگوهای ناسازگار با فرهنگ و ایمان جامعه، از ویژگی‌های بارز آن دوره بود. همان‌گونه که رهبر معظم انقلاب اشاره می‌کنند، حرکت جامعه به‌گونه‌ای تنظیم شده بود که بی‌ایمانی و خودباختگی روزبه‌روز گسترش یابد.

جوانان، پشتوانه شکست پهلوی

در چنین فضایی، جوانان از نقش‌آفرینی مؤثر در سرنوشت کشور محروم بودند و مشارکت آنان در تصمیم‌سازی‌های کلان، معنا و جایگاهی نداشت. این رویکرد، به تدریج شکاف میان نسل جوان و حاکمیت را عمیق‌تر کرد و زمینه نارضایتی عمومی را فراهم ساخت.در مقابل، انقلاب اسلامی با نگاهی متفاوت به میدان آمد. امام خمینی(ره) از همان آغاز، بر نقش جوانان در پیروزی و تداوم انقلاب تأکید داشتند. نظام جدید، به جای بی‌اعتنایی، عشق به سرنوشت جوانان را در دستور کار خود قرار داد و آنان را به‌عنوان نیروی اصلی تحول و پیشرفت معرفی کرد.

انقلاب؛ زایش اعتماد جوانان

این تغییر نگاه، صرفاً در سطح شعار باقی نماند. فرصت‌های گسترده برای مشارکت اجتماعی، علمی، فرهنگی و سیاسی جوانان فراهم شد و اعتماد به نسل جوان، به یک اصل راهبردی تبدیل گردید. خودباوری، جای احساس ناتوانی را گرفت و جوانان دریافتند که می‌توانند در ساخت آینده کشور نقش‌آفرین باشند.

مقایسه این دو تجربه نشان می‌دهد که بی‌توجهی به جوانان، به معنای نادیده گرفتن آینده است. نظامی که جوانان خود را جدی نگیرد، دیر یا زود با بحران مشروعیت و کارآمدی مواجه می‌شود. در مقابل، توجه واقعی به جوانان و میدان دادن به آنان، ضامن پویایی و استمرار هر نظام سیاسی است.انقلاب اسلامی این مسیر را گشود و امروز نیز حفظ و تقویت آن، نیازمند پایبندی عملی به همان اصول مردم‌محوری، استقلال و اعتماد به نسل جوان است؛ اصولی که رمز تفاوت یک نظام زنده با نظامی منسوخ و فروپاشیده به شمار می‌روند.