ساخت پارک موزه ستارخان

تبریز- بازار تبریز آنلاین -  رییس کمیسیون شهرسازی و معماری شورای اسلامی کلانشهر تبریز اخیرا اعلام کرده تملک قطعات اطراف خانه ستارخان یکی از اولویت های اصلی شورا و شهرداری است، و ابراز امیدواری کرده با تسریع در این تملک‌ها در آینده شاهد ساخت" پارک موزه ستارخان " خواهیم شد.

مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری آذربایجان شرقی در گفت و گو با ایرنا، نیز درباره روند ساماندهی خانه تاریخی ستارخان، گفته؛« این مجموعه به عنوان متولی اصلی خانه ها و آثار و ابنیه های تاریخی، مدیریت خانه ستارخان را بر عهده دارد و در این زمینه نظارت کامل بر طرح های مرمتی و نیز توسعه ای خانه دارد».

احمد حمزه زاده اظهار کرد: هر مکانی که بخواهد تعمیر یا احداث شود، اول باید حریم آن آزادسازی شود و شهرداری تبریز نیز در این رابطه همکاری های لازم و کافی داشته و بخش هایی از اراضی و واحدهای مسکونی اطراف را تملک و یک به یک آزاد کرده است.

تبریز یکی از شهرهای مهم حکومتی در دوران قاجار بود از این رو زمانی خاستگاه فعالیت بزرگ مردان شجاعی چون ستارخان و باقرخان در زمان انقلاب مشروطه بوده است.

خانه منتسب به ستارخان در محله قدیمی تبریز به نام دوه چی(شتربان) نمادی از مبارزان راه آزادی ملت ایران در دوران مشروطه و برگی از تاریخ پرافتخار آذربایجان و کهن شهر تبریز است.

این خانه در خیابان شمس تبریزی کوی امیرخیز و کوچه ای به نام ستارخان غربی واقع شده است که در ۱۴ مهر ماه سال ۱۳۸۶ به شماره ۱۹۷۴۳ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است و در سال های گذشته به همت اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری و همکاری شهرداری تبریز از وضع آشفته قبلی خارج شده و با مرمت و بازسازی بخش هایی از آن و تبدیل به خانه موزه برای بازدید علاقمندان به فرهنگ و تاریخ آذربایجان مهیا شده است.

هرچند بازگشایی خانه ستارخان در فروردین سال ۱۳۹۷ پس از کش و قوس های فراوان و وقفه های چند ساله به انجام رسید، اما پس از گذشت پنج سال هنور وضع تملک پلاک های متصل به این خانه و اجرای طرح توسعه آن با اما و اگرهای مختلف مواجه است.

بر اساس اعلام شهرداری تبریز در سال های قبل، قرار بود در مرحله اول طرح احیای خانه ستارخان تعداد ۱۳ واحد مسکونی تملک شود که این رقم سپس به هشت واحد تقلیل داده شد تا مسیر دسترسی به خیابان اصلی باز باشد.

طرح مطالعاتی خانه موزه ستارخان با همکاری دانشکده معماری دانشگاه هنر اسلامی تبریز و معاونت شهرسازی شهرداری تبریز تدوین شده است که پس از اتمام تملک واحدهای مسکونی پیرامونی اجرایی می شود.

تملک واحدهای مسکونی پیرامون خانه ستارخان، حفظ درختان موجود و ایجاد فضای سبز جدید، تأمین روشنایی محل، برنامه‌های مدیریت شهری برای تکمیل خانه باغ‌ موزه ستارخان است که در این زمینه باید مدیریت شهری تبریز خود را در قبال حفظ و نگهداشت میراث فرهنگی و تاریخی شهر مسئول بداند و از این رو با تملک و مرمت خانه‌های تاریخی شهر، آن را برای بازدید عموم شهروندان آماده تر کند.

آجرکاری‌ های به کار رفته در نمای شمالی بنای منتسب به خانه ستارخان از ویژگی‌های خاص معماری آن است و بر اساس منابع موجود بنای اصلی خانه مربوط به دوره قاجاریه، دارای حیاط‌های اندرونی و بیرونی و فضاهایی برای مطبخ و اصطبل بوده است.

بنای کنونی خانه سردار ملی بیشتر از اینکه ارزش معماری داشته باشد، به دلیل تعلق به ستارخان دارای اهمیت خاص است و بر دیوارهای درونی حیاط این خانه، طرح برجسته های برنجی از صحنه‌های دلاوری و مبارزه سردار ملی و یارانش در جنگ های مشروطه در قامتی بلند و برافراشته به شکلی هنرمندانه نصب شده است.

البته نباید از نظر دور داشت که شرایط موجود خانه ستارخان نیز با مشکلاتی همچون نبود تابلوهای مسیریاب در خیابان های اطراف مواجه است که باعث سردرگمی بازدیدگنندگان می شود و باید عوامل شهرداری در این زمینه اقدامات فوری را به انجام برسانند.

ستارخان قراچه‌داغی ملقب و مشهور به سردارملی از سرداران و فرماندهان آزادی خواه و شجاع نهضت مشروطه در ۲۸ مهر سال ۱۲۴۵ در منطقه ارسباران متولد و ۲۵ آبان سال ۱۲۹۳ شمسی در تهران به دلیل جراحت ناشی از اصابت گلوله درگذشت.